n, hoe was het?'
Gisteren (zaterdag) in de vooravond kwam ik thuis uit Utrecht. Met enigszins
gemengde gevoelens. Ik was de hele dag op de 'Protestantse Kerkdag', een feestelijk samenzijn. Precies een half jaar
geleden, op 12 december 2003, hadden drie kerkgenootschappen - hervormd, gereformeerd, luthers - besloten tot een fusie.
Daaraan waren veertig jaren van voorbereidingen voorafgegaan. Op 1 mei van dit jaar was de fusie formeel een feit en ter
gelegenheid daarvan werd die 'Protestantendag' gehouden. De Jaarbeursgebouwen waren omgetoverd tot
kerkzalen - hoewel ze niet die sfeer ademden..
In een immense hal was de openingsviering 'Hoop doet leven' met enkele
verrassende elementen. Zo sprak de secretaris-generaal van de Wereldraad van Kerken uit
Genève Samuel Kobia en een rooms-katholieke
hulpbisschop deed mee aan de voorbede. Ds. Bas Plaisier, scriba (secretaris) van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) sprak,
iets tussen een preek en een toespraak. Allemaal goed en mooi dus.
De hal leek goed vol, al hadden er meer mensen bij gekund.
Ik hoorde dat er ruim vijfduizend mensen waren, terwijl de organisatoren op tienduizend gerekend en op vijftienduizend gehoopt
hadden. Ik kon het moeilijk natellen; maar het leek me behoorlijk druk. Alleen: in die immense, oersaaie ruimte ontbrak elke
sfeer. Daardoor bleef het kil. Ik had in elk geval niet dat warme gevoel dat je soms overvalt als je met een grote groep
gelijkgezinden samen bent.
Daarna was er zoveel te doen dat niemand een volledige
indruk kon hebben. Er was samenzang, bezoek aan de Domkerk, workshops, theologendebatten, presentaties en nog veel meer. Ik woonde
twee forumgesprekken bij: 'De terugkeer van de religie in de media' (zonder vraagteken in de kop, met een vraagteken in de tekst)
en 'Debat met politieke spraakmakers'.
Aan het eerste gesprek deden enkele bekenden mee: Frits van Exter
van Trouw, Ciska Dresselhuys van Opzij, Helmer Koetje van de IKON en meer. Er kwamen aanwijzingen aan PKN-scriba Plaisier hoe de
kerken kunnen bewerkstelligen dat ze positief in het nieuws kunnen komen (nu dat eindeloze en saaie Samen-op-Wegproces geen
aandacht meer behoeft).
Bij de politieke spraakmakers waren de huidige CDA-minister
Piet Hein Donner en de vroegere anti-revolutionaire fractievoorzitter Willem Aantjes. Ze gaven de kerken nogal tegenstrijdige
boodschappen mee: Ja, de kerken moeten zich mengen in het maatschappelijke debat. Maar nee, ze moeten de
politici geen concrete
aanwijzingen proberen te geven.
Dat de belangstelling voor de Kerkdag tegenviel, lijkt ook
een gevolg te zijn van het feit dat juist deze zaterdag de toekomstige koningin van Nederland, prinses Amalia gedoopt werd. Ik
ben wel blij dat ik de Kerkdag heb bezocht (ik zou het mezelf de rest van m'n leven kwalijk hebben genomen als ik de viering van de
kerkelijke eenheid had verzuimd). Maar ik zou me kunnen voorstellen dat degenen die via de televisie vol aandacht het doopfeest
hebben gevolgd, meer gesticht zijn dan bezoekers van Utrecht.
Zondag
13 juni 2004.
Vrijdag 12 december 2003:
"De kogel is door de kerk; het besluit viel: aan een
tweevoudige, betreurenswaardige kerkscheuring uit de negentiende eeuw komt op 1 mei 2004
een eind en bovendien vloeien calvinisten en lutheranen, al sinds de zestiende eeuw gescheiden in dit land, samen in de
Protestantse Kerk in Nederland
(PKN).
"Ik
ben de vrucht van een kerkscheuring en heb eerder een kerkhereniging
meegemaakt" - een herinnering.