In 1987 is er een onderzoek geweest naar de relatie tussen patiënten en huisartsen. De gegevens zijn verouderd en daarom is er een nieuw, wetenschappelijk verantwoord onderzoek geweest. Er deden een kleine tweehonderd huisartsen aan deel (in ruim honderd praktijken) met 400 000 patiënten. Je schrikt als je de resultaten leest. Drie van de vier Nederlanders raadpleegt minstens één keer per jaar de dokter. Stel je voor: van de zestien miljoen Nederlanders gaan er dus elk jaar zo'n twaalf miljoen naar de huisarts. En daar blijft het niet bij. Vorige maand publiceerde de Consumentengids een staatje waaruit bleek dat Nederlanders gemiddeld zes keer per jaar contact hebben met een huisarts. Daar zijn dus bezoeken aan specialisten niet bijgeteld.

Het is een bekend verhaal: vele mensen gaan met elk wissewasje naar de dokter: een hoofdpijntje, een verkoudheid. Dat is een fabel: als de mensen naar de dokter gaan, is er wel degelijk iets aan de hand, zegt het rapport. Des te erger: dan mankeert de Nederlander (ook de landgenoot in de kracht van zijn leven) dus zes keer per jaar iets ernstigs.

Ik vind dit verbazingwekkende aantallen. Eigenlijk krijg ik het idee dat de medische wereld zijn werk toch niet erg goed zijn werk doet. Want een medicus heeft toch niet alleen de taak elk kwaaltje zo gauw mogelijk uit de wereld te helpen; zij of hij moet ook toekomstige kwalen zoveel mogelijk voorkomen. En dat lukt blijkbaar niet erg.

Of zou er iets anders achter zitten? Mijn schoorsteenveger zegt ook nooit dat zijn activiteiten op het dak overbodig waren omdat de schoorsteen nog behoorlijk schoon was. Artsen die zeggen dat vele bezoeken van patienten eigenlijk overbodig zijn en die erin slagen hun klanten voor lange tijd ziektevrij te krijgen, maken zichzelf overbodig en brodeloos. En dat kun je van niemand verwachten.